- Politik Ekonomik Kuram
- Volume:7 Issue:1
- Turizm Sektörünün Çevresel Kuznets Eğrisi Açısından Değerlendirilmesi: Türkiye Örneği
Turizm Sektörünün Çevresel Kuznets Eğrisi Açısından Değerlendirilmesi: Türkiye Örneği
Authors : Meryem SAMIRKAŞ KOMŞU, Aslı TANER, Mustafa Can SAMIRKAŞ
Pages : 72-86
Doi:10.30586/pek.1286207
View : 36 | Download : 60
Publication Date : 2023-06-20
Article Type : Research Paper
Abstract :Çalışmanın amacı Türkiye turizm sektörünün çevresel Kuznet Eğrisi açısından değerlendirmektir. Bu bağlamda turizm sektörü ve çevre ilişkisi 4 değişken üzerinden incelenmiştir. Değişkenler karbondioksit salınımı, GSYH, turist sayısı ve enerji tüketimidir. Analiz kısmında ise yıllık veriler kullanılmış olup 1980-2019 yılları arası baz alınarak zaman serileri yöntemi kullanılmıştır. Zaman serisi analizi kapsamında tüm değişkenlerin durağanlık özellikleri, Arttırılmış Dickey-Fuller Birim Kök Testi ile incelenmiştir. Durağan olmayan değişkenler için Johansen eş bütünleşme testi ve değişkenler arasındaki nedensellik ilişkilerinin tespiti için Granger Nedensellik modeli kullanılmıştır. Son olarak, VAR modelinin temel varsayımları sağladığı tespit edilmiştir. Eşbütünleşme analizi sonuçlarına göre 1 gecikmeli VAR modeline göre seriler arasında en az 1 tane eş bütünleşme vektörü olduğu tespit edilmiştir. Seriler arasındaki nedensellik ilişkisi ise Granger nedensellik analiziyle test edilmiştir. Granger nedensellik analizi sonucunda ise turist sayısı ve karbondioksit salınımı arasında çift yönlü nedensellik ilişkisi olduğu görülmüştür. Turist sayısındaki artış karbondioksit salınımını arttırmaktadır. Bununla birlikte karbondioksit salınımının artmasının sonucu olarak turist sayısındaki artış gözlemlenmektedir. Bunun nedeni olarak da tüketim olanaklarının artması turist sayısını arttırıp bunun da karbondioksit salınımını arttırdığı düşünülmektedir. Enerji kullanımı ve karbondioksit salınımı arasında tek yönlü nedensellik ilişkisi olduğu gözlemlenmiş olup enerji kullanımının artmasının karbondioksit salınımını arttırdığı görülmektedir. Buradan yola çıkarak turist sayısı ve GSYİH arasında tek yönlü nedensellik ilişkisi gözlemlenmiş olup turist sayısının artması GSYİH’ ı arttırdığını ifade edebiliriz. Türkiye’de turizm sektörü Çevresel Kuznet Eğrisi açısından incelendiğinde elde edilen sonuçlar, turizm sektörü GSYH’yı olumlu katkısı olsa da çevreye zarar vermektedir. Çevresel Kuznet Eğrisi ile turizm sektörünü Türkiye bağlamında inceleyen çok sınırlı sayıda çalışma bulunmaktadır. Çalışmanın sonuçlarının alan yazına önemli katkı sağlayacağı düşünülmektedir.Keywords : Turizm Sektörü, Türkiye, Çevresel Kuznets Eğrisi