- Jeomorfolojik Araştırmalar Dergisi
- Issue:5
- Kızılırmak Nehrinin Denizel İzotop Katı 6 Sırasındaki İklim Değişimlerine Tepkisi
Kızılırmak Nehrinin Denizel İzotop Katı 6 Sırasındaki İklim Değişimlerine Tepkisi
Authors : Uğur DOĞAN, Çetin ŞENKUL, Suzan ALTIPARMAK
Pages : 48-63
Doi:10.46453/jader.788712
View : 16 | Download : 7
Publication Date : 2020-10-15
Article Type : Research Paper
Abstract :Bu çalışma Kızılırmak vadisinin Kapadokya yöresinde, Gülşehir-Tuzköy arasında kalan kesiminde yapılmıştır. Bu sahada T1’den (en yaşlı) T15’e (en genç) kadar numaralandırılmış 15 seki basamağı bulunmaktadır. Bu çalışmanın amacı, T13 sekisine (+15-20 m) ait üç lokasyonda Denizel İzotop Katı (DİK) 6 sırasında Kızılırmak Nehri’nin küresel iklim değişimlerine karşı tepkisini saptamaktır. Sekinin taban depolarından alınmış olan kum örnekleri pIRIR290 yöntemiyle 148 ±8, 154 ± 8 ve 159 ± 8 bin yıl (by) öncesine tarihlendirilmiştir. Önceki bir çalışmadaysa seki deposu kozmojenik izotop yöntemiyle 160±30 by öncesine tarihlendirilmiştir. Elde ettiğimiz veriler T13 teras depdepolarının birikimi öncesindeki ana vadi kazılmasının DİK 7 ve 6 (sıcak–soğuk) iklim geçişinde olduğunu göstemektedir. Veriler, T13 seki depolarının DİK 6’nın ilk evresinde biriktiğini ortaya koymaktadır. Ayrıca, T13 sekisinin ilk taşkınovası deposunda sıcak iklimi karakterize eden paleosolerin varlığı, seki deposunun alt kısmının olasılıkla DİK 6'nın erken evresinde (günümüzden önce 180 ile 165 bin yıl arasında) oluştuğunu gösterir. T13 sekisi depolarının yarılması ise DİK 6’nın sıcak periyodunun sonunda başlamış ve DİK 6’nın tam glasyal periyodunda tamamlanmıştır.Keywords : Kızılırmak Nehri, Kapadokya, Akarsu Sekisi, Denizel İzotop Katı 6, İklim Değişimi, Akarsu Tepkisi